De Bloemendaalse bedrijvenadviseur Joost Kramer schreef een boek over de Amerikaanse democratie:
Midterm Mania. Zijn boek is in het Engels, omdat hij hoopt dat Engelstalige lezers het ook weten te vinden. Arthur de Mijttenaere van Haarlems Dagblad stelde zes vragen aan Joost Kramer over de midterms: de tussentijdse verkiezingen in de VS op dinsdag 3 november:
Waarom heeft u het boek geschreven?
,,Mijn hoofdwerk is bedrijven adviseren, ook op politiek en geopolitiek terrein. Hoe moeten ze naar de buitenwereld kijken? Vandaar dat ik als liefhebber van Amerika, vanaf mijn jeugd heb ik er lange tijd doorgebracht, dit boek heb geschreven. Het is meer een gids dan mijn eerste boek
Hoe de Amerikaanse presidentsverkiezingen echt werken dat in 2024 verscheen. Dat was meer een wetenschappelijk boek, waarvan ik er ongeveer 1.300 exemplaren heb verkocht.’’
Wat zijn de Amerikaanse midterm-verkiezingen?
,,Het zijn de tussentijdse verkiezingen in het midden van het presidentschap. Er wordt een nieuw Huis van Afgevaardigden gekozen, een deel van de Senaat en het zijn verkiezingen voor tal van functies. In Amerika worden wethouders, officieren van justitie, rechters of schoolbestuurders rechtstreeks gekozen.’’
Wat is de centrale boodschap van uw boek?
,,Ik probeer in mijn boek los te komen van de waan van de dag waarin Trump het nieuws beheerst. Amerika is een directe democratie: er zijn meer dan 500.000 verkiesbare functies. Tegelijk is het een kantelpunt voor de president, die zich na deze verkiezingen traditiegetrouw meer op het buitenland richt, omdat hij in het tweede deel van zijn termijn over het hoogtepunt van zijn binnenlandse macht heen is. Dat zie je ook bij Trump, die in de beginfase van zijn presidentschap talloze decreten heeft getekend. Hij kijkt nu al meer naar het buitenland.
90 procent van de beslissingen die voor Amerikanen van belang zijn, komen van hun staat. Slechts 10 procent komt van de federale overheid. Een voorbeeld: hoe Trump Oekraïne behandelt, kan de Amerikanen heel weinig schelen: dat is een ver-van-hun-bedshow.’’
Heeft Trump er last van als hij de midterms verliest?
,,Nauwelijks. Het is een traditie dat de zittende president stemmen inlevert bij de midterms, waarvan de uitslag voor een groot deel wordt bepaald door de economische situatie. Trump zal waarschijnlijk in het Huis van Afgevaardigden de meerderheid verliezen, de kans dat zoiets gebeurt in de Senaat is veel kleiner. De staten waar zijn populariteit terugloopt, zijn overwegend dieprood: oftewel zwaar Republikeins en die zullen dus Republikeins blijven.’’
Hoe zijn de verhoudingen in de Amerikaanse volksvertegenwoordiging?
,,Nu hebben de Republikeinen een kleine meerderheid, zowel in de Senaat als in het Huis van Afgevaardigden. Trump roept nu dat er een impeachmentprocedure (afzettingsprocedure) tegen hem wordt gestart als de Republikeinen hun meerderheid verliezen. Ik zie dat als een manier om zijn partijgenoten naar de stembus te lokken, want daar hoeft hij zich geen zorgen over te maken en hij heeft al twee impeachmentprocedures overleefd.
Het sentiment is dat de Democraten lichtjes gaan winnen, hoewel hun voorsprong kleiner is dan tijdens Trumps vorige presidentschap. Het opkomstpercentage is trouwens niet hoog; in 2022 was dat bij de midterms ongeveer 45procent, bij de laatste presidentsverkiezingen was dit percentage 65.’’
In Minneapolis is demonstrant Alex Pretti doodgeschoten door een federale agent die daar door Trump is heengestuurd. Vermindert dat de populariteit van Trump?
,,Nee, Amerikanen zijn wat dat betreft cynisch. In 2020 kwam George Floyd eveneens om het leven door politiegeweld, ook in Minneapolis. Wapengeweld is in de Amerikaanse maatschappij verweven; dat vind ik zelf het naarste element van Amerika. Mensen zijn aan geweld gewend. Bijna elke dag zijn er wel
schoolshootings en er zijn steden met wel 800 of 900 moorden per jaar.’’
Goed om te weten:
Het Congres, de Amerikaanse volksvertegenwoordiging, bestaat uit twee kamers. Het Huis van Afgevaardigden telt 435 zetels en is samengesteld op basis van de bevolkingsgrootte in de staten. De Senaat telt 100 leden met twee vertegenwoordigers van elke staat.
Bij de midterms wordt een compleet nieuw Huis van Afgevaardigden gekozen en eenderde van de Senaat.
bron:
Haarlems Dagblad
